Üniversite Öğrenci Gençliği ve Üniversitlilik Bilinci

Üniversiteler toplumun en dinamik ve dönüştürücü insanalrının bir şekilde seçilerek geldikleri kurumlarıdır. Ayrıca bilginin ve üretim stratejilerinin planalndığı analar olamsı nedeniyle her kesimin elinde bulundurmak istedikleri yerlerin başında geliyor. Bir ülkenin üniversiteleri kimin elindeyse o ülke onalrın elindendei. Bunun açılımını sizlere bırakıyorum. Geçmişte anarşinin üniversitlerede sergilenmesinin amacıda bu idi. Bunun için 2547 sayılı yasa 1982 anayasası hazırlanmadan önce hazırlandı ve sonradan anayasaya yerleştirldi.

İşlemek istediğim konu, üniversitler sermaye ve idolojiler için önemli, burları ele geçirmek için arka planda çok uğraşıyorlar. Devlette idolojik olarak kendi ilkeleri doğrultusunda üniversitelerin etliye sütlüye karışmadan, öğrencilere bilinen teknik bilgiyi vermesini ve anı zmanda teknik bilgi üreterek piyasanın sürekliliğinin istemektedirler. Ancak çağımızda devletler arasındaki ekonomik rekabet aynı şekilde üniversitelerde yürütlmektedir. Ulusalası bilimsel toplantılarda bunu yavaş yavaş hisedeiyoruz. Bilginin üretilmesi bugün birkaç koldan kıskaca alınmıştır. Bilgi üretimi sonderece pahalı sektördür. Teknik alt yapı, bilgi birikimi, yetişmiş insan kaynağı ve sürekli devinim gerktiren bu süreçte özellikle bilgi birikimi olan yetişmiş beyinler önemli iş görmektedrler. Yetişmiş beyinlerde kolay kolay yetişmiyor. İnsanın en pahalı yatırımı ve uzun süreli yatırımı insana yapılan yatırımdır. İnsana bir çokverebilrisiniz ancak yaratıcılık, ve bilgiyi teknolojiye dönüştürme biraz sosyal çevre veya ortam işidir. Ülkemizinde bilim yapar bir ülke olamsı, teknoloji üretmesi, yarının yetişkin insan gücüne kavaşması için biraz insana yatırıma öenm vermesi gerekir. Bu yatırım, devletin üniversitelerden beklediği gibi, çoçukar ilkeokuldan itibaren sınava hazırlanın, kitap okumayın, spor yapmayın, yalnızca sınavı kanzaının yeterli demekle olamaz. Üniversiteyi kazandın, sağa sola takılmadan bir an nce okulunu bitir, işe atıl demekle de olamaz.

Bu şkilde yetişen bir gençliğin üretme, yarama, dönüştüem şansının olamıdığını sosoyol piskoloklar anlatıyrlar. Üniversitelerin birere bilim yuvası oalrak görevlerinden biride bu genç ve yetenekli prıl pırıl açık zekalalra sisitematik düşünme alışkanlığı kazandırmak, hayata hazırlamak için özgüvene sahip girişimci, dil bilen ve kendileirni her yöneden hazır his eden insnaalr yetiştirmelidir. Bunalrın içindn iyi olanalr eleme il ülkenin bilim sanat ve yönetim organalrına taşınarak sağlıklı ve gelişmiş bir toplum yaratılmış oldun.

Bu tip bir insanın yetişmesi için üniversitelerin araştırma ortamalrı olarak başta kişide merak uyadırmayı sağlayacak ortamı yaratması gerekir. Merak eden, araştıran, sorgulayan, kendi kendisne yetmeyen insanların yetiştiği bir ortam olamsı gerekir üniversiteler.

Üniversitelerin bunu sğlamalrı için özerk kurumalr olarak, kendi kendilerini yönetem erkine sahip olmalalrı gerekir. Tabii bir de üniversiteyi yönetenlerin de dünaylı olamalrı gekir, yerel düşünen, kendi kendini aşamamış her düzeydeki yönetici, öğretim üyesi, çalışanı ile bu söylenenler yapılamaz. Bunun için ülkemizin başta siyasilerin üniversireyi adamına göre yçnetme, adam yerleşitirme yeri, idolaojik üs oalrak görmek değil birere bilim ve feslefi tartışam yeri olarak ülkenin yarınalrına yol gösterecek bireylerin yetiştiği, bilginin üretildiği alanalr oalrak görüp serbest bırakması gerekir.

Bunun akabinde buarlara gelen gençlerinde erken dönemde hayat hazırlanamsı gerekir.

Heşeye rağmen, üniversiteye gelen öğrencilerin başlangıçtan itibaren çok yönlü oalrak yetiştirlmesi gerekir. Hepsinden önemlisi bir üniversite öğenciliği bilinci yaratılamsı gerekir. Nedir üniversite öğrenicisi bilinci?

Çalışkan, dianik, meraklı, okuyan araştıran, derslerinde başarılı, aynı zmanda sanant ve felsefi tartşma ortamalrına katılan, toplumasal oalrylara ve üleksisnin gelceğine karşı duyarlı kişi olmaktır. Hele hele bu ülkenin kurucusu Mustafa Kemail gibi ülkeyei gençiğine emanet etmiş bir ülkede gençlğin daha şanslı olduğunu düşünüyorum. Üniversite gençliği bu sıralrda yeteneğinin farkına varacak ve varsa yeteneği, bilgisi ve öz güveni ülkenin yönetimine talip olmak için değişik faliyetlerde bulunacak. Bugün dünyanın başarılı yöenticilerin tamamı bu sıralarda lderliklerini gösterebilemktedirer. Ülkemizin büyükelrinden rıcam bu yaşardaki gençelrin heyacanalrını analyışal karşıalsınalr. Tabiki yanlışta yapacaklr, ancak sorumluk kendileirne aitir. Bu sıralrda biraz itiraz etmei öğrenmelidriler, birşeylere karşı çıkamyı öğrenmlidr. Aksi taktirde yarın başka büyük problemelr karşısınd aüleksini savunacak adam bulamıya bilriiz. Atatürk'ün Bursa Nutku bu bakımdan çok analamlı. Bazı gençler Lübnana asker gönderilmesine karşı çıkıyorlarsa bunu şidetle bastırmak yerine doğal bir tepki olarak hata insanların ülkesinin çıkarlarına sahip çıktıkarının bir göstergesi olarak görülemlidir. İstanbulda 30 Ağustos törenleri sırasında Lübnana asker gönderilmesine karşı çıkan bir guruba birisinin teröröüstler demesi üzerine kalabalık anında gençleri linç etmek istedi. Emniyet müdürü olayı destekliyor ve yapılanın halkın teröre karşı gösterdiği bir tavır oalrak açıklıyor.

Ülkemizde olduğu gibi dünyada küçücük bir azınlığın dışında kimse bu savaş gerkçelerine inamıyor. Üniverite öğrencisne yakışan tepkileirnin vereceği yeri bilmek, kavga ile gürültü ile değil, en güçlü silah olan bilgi ve görgüsü ile kalemi ile gösterebilmeldir. Yer ve zaman çok önemli. Lısacası üniversitelik bilinci aklı doğru kulanmayı emtermektedir.

Üniversitelik bilinci yerel düşünmekten kendisini kurtarmak ve byük çaplı düşüne alışkanlığı kanaznamktır. Bunun için ciddi bir okuma alışkanlığı ile dünayanın kaç bucak olduğunu bu yaşalrda öğrenmektir. Murlaka kalsikleri okumaktır. Her üniversielilin bir yabancı dil bilmesi, bilgi teknolojisini kendi kendiine de olasa öğrenme iradesini göstrmesidir.

Üniverstelik bilinci kendine güvenmek ve sorun çözme iradesine sahip olamkal sağlanabilir. Sorunalr kaşısında korkan ürken, mırıldayan değil, tam tersine her şeyein bir sebep sonuç ilişkisi içinde olduğunu ve mutlaka bir çözümün olduğunu bilerek hareket etmektir. Bahane bulan değil alternatif düşünen ve yaratmadır üniversitelik bilinci.

Üniversitelik bilinci giyimde, kuşamda yemede içmede, tolum içindeki hal ve harketlerimizde bzilere yakışı bir trzın hakim olamsı gerekir. Ağzında sıgara yolda kaygılı kaygılı yürüyen, üsüt başı dökük, ne aradığını bilmeyen sosrunlu bir üniversite öğrencisi topluma güven ve yön vermez. Önce kendi içimizde barışık olmak zorundayız. Her türlü ekonomik ve soayal zorlukara rağmen butlaka bir çözüm yolu vardır. Üniversite gençliğinin planalıi programlı, hareket etmesi, kendisni tanıamsı gerekir. Vucudunu ve beynini tanımasa ve kapasitesine göre hareket etmesi gerekir. Sınırlı harçlığı ile yabancı marka sıgara tütürmek, saatlerde cep teldonu ile geyik muhabeti yapamak herhalde öğrenci genliğe yakışmaz.

Üniversitelilik bilinci idolojilerin etkisine girerek kapalıdaireye girmek değil tam tersine özgür düşünmektir. Üniversiteler idolaojileri bilmek, tarih bilinci ile olaylar ve olgular arasından bağlantı kurabilmelidir. Körü körüne iyi arşatırmadan bir idoljinin ekisne girerek özgürlük ve bağımsızlık savunulamaz. 

Bütün bunların bir anda sağalanması bilinmesi kolay değildir. Ancak bu ortamın başlangıçta üniversite yöntilemleri tarafından sağlanması gerekir. Öğrencilere ilk günden biraz kültür ve insan ilişkileri dersleri verilmesi gerekir. Sinama, tiyatro, ve diğer kültrel ağırlıklı faliyetlere ağırlık verilmesli. Kanadada hakimlere tiyatroya gitmesi özel teşvikler uygulanır, insanı hayal gücünün gelişmesi, alıgılamsı ve analitk düşünemsi için santasal ve saoyal filieyetler sonderece öenmli. Yetişkin bir gelecek ancak bütün bu öngörüleirn sağlanamsı ile gerçekleşebilir.

Genelde üniversitelerin ilk açılış dersi bu amaçalr için verilemsi gerkirken, öğrencilerin içeri alınamdığı toplantılarda büyüklerin birbirlerien mesajalrı ve erk tartışamalrı şekinde geçer. İlk açılşlarda bildik süslü beylik sözleri salonalrda ucar gider, öğrencilerde kendi başalrına kalırlar. Cahit Arf hocanın ifadesi ile ileri ortaokul düzeyinde ve sitlinde gir derse çık. Aferim okul biti yaşamı öğrenmeden diplıman hazır.

Tekrar başa dönersek üniversiteler geleceğimiz bilinci ile üniversite ortamı yaratmak geleceği kurtarmak anlayışı ile hareket etmek zorundayız. Üniversite öğrencisinin kendisini bulması için bir çok deneme yanılamya fırsat vermek bu arada hocalrı ile gençliğin doğru şekilenemesi için kendilerine yardımcı olamız gerekir. Hepimize başta üniversite yöneticilerine üniversitelerin açılamsında büyük görevler düşüyor,

İlk derslerde üniversitenin ne olduğunu kendileirnden beklenilen zorlukarı ve yaşam dair tecrübelerimiz anlatmazın yaralı olduğunu düşünüyorum.

Yazının öğrencilereniz ile paylaşılamsı dileği ile

İbrahim Ortaş