Çukurova Üniversitesi Öğretim Elemanları Derneği Bildirisi

Binlerce yıllık insanın bilgi birikiminin bir sonucu olarak bütün kültürlerde ve uluslararası sözleşmelerde “insan yaşamı kutsaldır” ilkesi benimsenmiş ve nihayet geçen yüzyılda İnsan Hakları Bildirgesinin ana omurgasını oluşturmuştur. Bu ilke komşu ülkelerin birbirleri ile yaşadıkları anlaşmazlıkların ve insan hakları ihlallerinin savaşa neden olmadan çözülmesi için kurulan Birleşmiş Milletlerin anayasasının temeli sayılmaktadır. Bu bağlamda uluslararası hukuk normları dahilinde de bir savaşın meşru sayılabilmesi  için “Meşru bir neden”,  “Meşru bir yetki”, “Meşru bir amaç”, “Amacın, savaşta oluşacak hasar ve zayiata değer olması”  “Savaşa son çare olarak başvurulması” gibi açık kriterler bulunmaktadır. Ancak bir ülkenin a) toprak bütünlüğüne, b) bağımsızlığına ve c) egemenliğine karşı girişilen bir saldırı uluslararası hukuka ve Birleşmiş Milletler Sözleşmesi’ne göre “meşru savaş” için açık bir neden kabul edilmektedir (jus ad bellum). Bu da savaş hukukuna uygun yürütülmek durumundadır ve bu konuda (jus in bello) ilkesi benimsenmiştir.

Bu doğrultuda Birleşmiş Milletler Antlaşmasının 1. maddesinde Birleşmiş Milletlerin amaçları; "Milletlerarası barış ve güvenliği muhafaza etmek, ve bu maksatla; barışın uğrayacağı tehditleri önlemek ve uzaklaştırmak ve her türlü saldırma fiilini veya barışın başka suretle bozulması halini ortadan kaldırmak üzere, müessir müşterek tedbirleri almak; barışın bozulmasını intaç edebilecek milletlerarası mahiyette uyuşmazlıkların veya durumların düzeltilmesini veya çözülmesini, adalet ve devletlerarası hukuk prensiplerine uygun olarak barış yolları ile gerçekleştirmek.." olarak belirtilmiştir. Yine antlaşmanın 51.maddesinde; "işbu antlaşmanın hiçbir hükmü, BM üyelerinden birinin silahlı bir saldırmaya hedef olması halinde, Güvenlik Meclisi milletlerarası barış ve güvenliğin muhafazası için lüzumlu tedbirleri alıncaya kadar, tabii olan münferit veya müşterek meşru müdafaa hakkına halel getirmez..." denilerek uluslararası hukuk meşru savunma dışında her türlü savaşı yasaklamıştır. Uluslararası hukukta meşruluğu belirleme yetkisi münhasıran hiçbir ülkenin tekelinde değildir. Birleşmiş Milletlerin ve bütün dünya halklarının kaşı çıkmasına rağmen ABD ve müttefiki İngiltere'nin sahip olduğu üstün silah ve ekonomik gücüne dayanarak kendisine binlerce km uzaktaki bir ülkeye demokrasi getirme adına tek taraflı bir ülkeyi işgal etmek ve masum sivillerin ölümüne neden olan savaşa karar vermede kendilerine meşruiyet tanımalarının hiçbir hukuki değeri ve dayanağı yoktur.

Bugün ülkemiz ve tüm dünya, gerekçesi açıklanamayan ve hiçbir haklı gerekçesi bulunmayan korkunç bir savaşı yaşıyor. Irak, BM kararlan çerçevesinde silahsızlandırılarak halkına ve bölge ülkelerine karşı tehdit olmaktan çıkarılabilecek iken, ABD ve İngiltere bölgedeki enerji kaynaklarının üretim ve arzını denetim altına alma ve Ortadoğu'ya yönelik emperyalist politikalarını yaşama geçirme amacıyla uluslararası hukuku ve Birleşmiş Milletler Örgütünün iradesini tanımaksızın bir ülkeye karşı saldırıda bulunmaktadır. BM silah denetçilerinin raporları, tüm dünyada yapılan savaş karşıtı gösteriler, sivil toplum örgütlerinin direnişleri dahi ABD'yi Irak'a saldırma kararından vazgeçirememiş, Irak ve Ortadoğu emperyalist saldırı meydanına dönüştürülmüştür.

Bu saldırganlık dahilinde topraklarımızda ABD'ye yeni üsler vermek, asker konuşlandırmak, limanlarımızı açmak, kara ve demir yollarımızı kullandırmak Kurtuluş Savaşı ile taçlandırdığımız tam bağımsızlığımızı ve ulusal egemenliğimizi yok saymakla eş anlamlı olacaktır. Emperyalizme karşı Ulusal Kurtuluş Savaşını veren Türk Ordusunun bugün ülkemizin güvenliği ve bağımsızlığı ile doğrudan ilgisi bulunmayan bir savaşın içine "siyasi bir kararla" sokulmak istenmesi Büyük Atatürk'ün "Yurtta Barış, Cihanda Barış" ilkesi ile de bağdaşmayacaktır.

Bugüne kadar tarihi ve kültürel bağlarımız bulunan komşumuz Irak’a açılan tek taraflı yapılan saldırı ve işgale ülkemiz de bilerek veya bilmeyerek sürüklenmek istenmektedir. Özellikle de ülkemizin içinde bulunduğu ekonomik durum da alet edilerek sonu belirsiz bir maceraya sürüklenmesi  gelecekte onarımı mümkün olmayan daha büyük sorunlar ve beraberinde kan ve göz yaşı doğuracaktır.

Bu arada ülkemizde aydın geçinen bazı kişilerin her gün televizyon-radyo ve gazetelerde işbirlikçi bir tutumla savaş çığırtkanlığı yaptıkları, halkımızı yanıltmaya ve yanlış tarafta yer alması için çaba harcadıkları hayret ve ibretle izlenmektedir. Halkın doğru bilgilendirilmesi basın yayın organlarının kendi ettik değerleri içinde de sağlanmasını beklemekteyiz. Bu konuda basın konseyinin açıkça tavrını belirtmesi gerekmektedir. 

Bu bağlamda, üniversiteler olarak 2547. Sayılı YÖK Kanununun 4. maddesinde sayılan amaçlar dahilinde “(1) Atatürk inkılaplarını ve ilkeleri doğrultusunda Atatürk milliyetçiliğine bağlı,” ve “(5) Hür ve bilimsel düşünce gücüne, geniş bir dünya görüşüne sahip, insan haklarına saygılı,” davranılması ve buna uygun kişiler yetiştirilmesi; toplumuna ve dünyaya bu ilkeler dahilinde katkıda bulunulması eğitim ve öğretimin temel görevleri arasındadır. Bu güne kadar öğrendiğimiz ve öğrettiğimiz, kutsal yaşam hakkı ve hukukun hiçe sayılması, yaşama dair bütün birikimin yok sayılması dolayısıyla eğitim ve öğretimin amacının da yok sayılması anlamına gelmektedir. Her ulusun kendi kaderini ve yönetim şeklinin kendi iç dinamikleri içerisinde belirleme hakkı o ulusun bireylerinin özgür iradelerine bağlı olup bu da demokrasi olarak adlandırılmaktadır. Biz akademisyenler, Yükseköğretim yasasının amaçları içinde açıkça vurgulandığı üzere, Uluslararası Hukuka, Anayasa ve Yasalara, Atatürk İlkelerine, İnsan Haklarına saygılı bir eğitim-öğretim yapmak ve kişiler yetiştirmek üzere görevli olup bu meşru olmayan emperyalist işgal ve saldırganlığa hayır diyor, başta Fakülte ve Üniversitemiz olmak üzere tüm bilim insanları ve aydınları toplumu aydınlatmak üzere yasal ve akademik yükümlülükleri yerine getirmeye; işgal ve saldırganlığa karşı duyarlılık göstermeye ve girişimlerde bulunmaya çağrılmasına; bunun için Fakülte Kurulları, SENATO ve diğer üst birimlerimizin bilgilendirilmesine karar verilmiştir.