DÜNYA VE TÜRKİYE’DE ÜNİVERSİTE OLGUSUNA YAKLAŞIMLAR Kitabı Yayınlandı

Prof. Dr. İbrahim ORTAŞ, iortas@cu.edu.tr

İnsanoğlu uzun tarihsel yolculuğunda edindiği ve gelecek kuşaklara bırakmak istedikleri önemli bilgi, düşünce ve öğretilerini aktarma aracı olarak yazma işlevini geliştirmiştir. Eldeki tarihsel bilgiler insanın doğadan öğrendiği bilgiyi önce şekiller sonra da yazı ile aktardığını göstermektedir. Bilgi üretmek dün olduğu gibi bugün de zorlu bir süreci gerektirmektedir. Her şeyden önce düşünme gibi bir eyleme girişmek ve bilgi üretmek sistematik çalışmayı gerektirmektedir. Bilgi üretimi akademilerde ve okullarda yetkin ve çok yönlü düşünen azimli, meraklı ve çalışkan insanlar tarafından yapılmaktadır.

Gittikçe ünümüzde önemi artan bilim ve teknolojinin üretim ortamı olan üniversiteler çok büyük bir hızla değişimler geçirmektedirler. Sanayi Devrimi sonrasından günümüze bilgi üretimi temelli üniversite anlayışı gözlem, ölçme ve deneylerin tekrarlanabilir somut veri üretimine dayanmaktadır. Günümüzde toplumları eğitim ve bilgi üretimi yolu ile farklılaştıran bilgi üretim merkezleri olan üniversitelerdir. Bilim ve iletişim teknolojileri çağının gereği olarak iyi bir eğitim ve en yeni bilgi ve teknoloji bilgisine erişmeyi hedefleyen milyonlarca öğrenci, bilgi üreten gelişmiş en iyi üniversitelerde daha iyi eğitim alarak yaşam kalitelerini artırmak istemektedirler.

Bu bağlamda dünyanın 26 bin üniversitesi arasında dünyada en iyi ilk 100 ve 500 üniversite arasında görünme rekabeti ve farklılaşması oluşmaya başlanmıştır. Dünya Üniversitelerinin farklı kategorilerdeki potansiyelleri sıralaması yıldan yıla büyük ilgi görmektedir. Bu yarışa ülkemizin üniversiteleri de doğal olarak dahil olmaktadır. Türkiye’deki 203 üniversiteden 30 kadarı düzenli olarak kendilerini değerlendirerek dünyadaki yerlerini öğrenmek istemektedirler. Ne yazık ki ülkemiz üniversitelerinin ilk 500 sıralamasını yakalamaları çok kolay olmuyor ve giderek de sıralamanın gerisine düşülüyor. Uzun yıllar içinde edindiğim veri ve bilgiler ekseninde Çukurova Üniversitesi ve Türkiye Üniversitelerinin Dünyadaki yeri ve başarıları için neler yapılabileceği hakkında yazma durumum ortaya çıktı. Sümerli eğitmen Ludingirra’nın “Mademki biliyorsun neden öğretmiyorsun” ifadesi sorumluluk almamı sağladı. Üniversitelerin tarihsel birikimleri ve bilimsel yetkinliklerini değerlendirmek büyük araştırmayı ve titizlikle çalışmayı gerektirmektedir.

Yazmak bilinçli bir eylem olarak yaşadığım topluma ve çağa karşı sorumluluk duymamı sağladı. Atatürk’ün “Tarih yazmak tarih yapmak kadar mühimdir” ifadesi daha da özenli ve titiz çalışmamı gerektirdi. Yazar olarak bilim insanı kimliği ile üniversite tarihi gibi ciddi sorumluluk gerektiren bir alanda DÜNYA VE TÜRKİYE’DE ÜNİVERSİTE OLGUSUNA YAKLAŞIMLAR: Çukurova Üniversitesi örneği kitabı Anı Yayıncılık tarafından basıldı. Kitapta son yıllardaki somut veriler üzerinden ve değişik sıralama kuruluşları tarafından yapılan değerlendirme sonuçları verilerek Türkiye üniversitelerinin dünyadaki yeri ve durumu analiz edilmekte ve değerlendirilmektedir.

Maddi beklenti içinden olmaksızın yalnızca Çukurova ve Türkiye Üniversitelerinin dünya üniversiteleri içindeki yeri ve potansiyelinin analiz edilerek geleceğe dönük stratejik planlamaların yapılmasında devlet ve üniversite yöneticileri açısından yararlı bir kılavuz oluşturulmaya çalışılmıştır.  Umarım uzun erimli bazı çıkarımlar yapılabilmesi için yararlı bir kaynak olur.