Sorun Fransa’yı Boykot Etmek değil, Ulusal Bilinç ve Özgüven Yaratmaktır.

Prof. Dr. İbrahim ORTAŞ, Çukurova Üniversitesi, iortas@cu.edu.tr

En sonunda Fransa’nın soy kırım yoktur diyenlere ceza öngören yasayı meclisinden geçirdikten sonra çok sayıda kişi Fransa mallarını protesto etmeye başladı. Ancak daha önceki protestolara bakınca bu protestonun da kısa süre sonra sulandırılacağı kolayca görülecektir. Hem bildiğiniz gibi bir söz vardır “ Türk gibi başla, İngiliz gibi bitir” sözünün açılımı biz Türkler iyi başlarız da sonunu getiremeyiz. Fransız malını protesto edenlerin içtikleri suyun Fransız şirketi tarafından işletildiğini biliyorlar mı? Yedikleri gıdaların Fransız Danone firmasına ait olduğunu görememektedirler. Bindikleri araba Fransız Renault, kullandığı parfümün Paris malı olduğunu acaba biliyorlar mı?

Fransız malını protesto edelim ancak belirttiğim gibi bir ay sonra yine Paris alışverişe gideriz, Paris modasını takip ederiz. NİHAYET BÖYLE OLDU. Birileri bizi Paris’e çağırınca oraya gideriz. Hele hele buradan kalkıp Paris’e gidip gövde gösterisi yapmaya kalkmak artık geride kaldı. Çağ bilgi çağı. Bu çağda bilgi ve buna bağlı olarak ekonomik güçlülük çağıdır. Güçlü değil iseniz kimse sizi dinlemez.

Yalnız unutmayalım, yaşam boşluk kabul etmez. Birileri doldurur. Fransız malını almazsın Amerikan malını alırsın. Yarın Amerika’ya kızarsın, Japon malını alırsın. Sorun bitmez, ancak bilinç ve bilimin yarattığı güç ile daha kolay aşılır.

Bunun için ulusal bir bilinç yaratmamız gerekir. Fransız malı protest edeceğimize yerli malı kullanımını teşvik etmek daha anlamlı olacaktır. Toplumuzun kendi ürettiğimiz sağlıklı gıdalar başta olmak üzere kendi üretimimizi kullanım bilinci aşılanabilir. Meyveli Danone yoğurdu yerine, sade kendi sütümüzü kendimize mayalayacağımız yoğurtlar yiyebiliriz. Fransız peyniri ve şarabı yerine, bizim Balcalı’nın kaşarı ve kırmızı şarabı daha iyi diye düşünüyorum. Pahalı Fransız parfümleri sürerek hava atmak yerine kendi doğal kolonyamızı kullanabiliriz.

Ancak önemli olan neden yerli malı kullanmamız gerektiğinin işlenmesidir. Günümüz iletişim çağında mal ve hizmet değişimi anlık duruma gelmiştir. Bugün hiçbir ülkenin tek başına kendisini izole ederek yaşama şansı kalmamıştır. Ancak yine de her ulusun kendisini koruması da akılcı olacaktır. Her ülkenin kendi ürününü kullanması, ulusal çıkarlarını ortaya koyması yadırganamaz. Kapitalist üretim ilişkilerinin en yaygın işlediği sözüm ona liberalizmin sonuna kadar savunulduğu ABD birkaç yıl öncesinde büyük enerji ihalesine Çinli bir firmanın daha düşük teklif vermesine rağmen kendi ulusal şirketini destekleyerek Çinli şirketi devre dışı bırakarak ulusal çıkarlarının önemini vurgulamıştır. Keza Almanya, Fransa ve Japonya da benzer durumlarda kim ucuza yaparsa veya satarsa ondan alırım demiyor. Kendi ulusal çıkarlarını öncelikli olarak önde tutuyor.

Ermeni soykırımının benimsetilmesi konusunda şu ana kadar 20 küsur ülke Türkiye’yi soykırımcı olarak ilan etmiş duruma gelmiştir. Kimi Kıbrıs konusunda bastırıyor, kimi Kuzey Irak ve Güneydoğumuz konusunda, kimi dini azınlıklar konusunda Türkiye’ye baskı uyguluyor. İçerideki refleksi anlıyorum. Ancak aklıselim sahibi olanların bu gelişmeler karşısında çocukça küfür etmek yerine plan ve program yapmaları daha akılcı olacaktır. Kıbrıs’a asker çıkartması sonrası ABD ve diğer NATO üyesi ülkelerin silah ambargosu karşısında yerli silah üretimine geçmek için ASELSAN’lın kurulması yerinde bir gelişmedir. Bize yakışan da kendi gücümüze güvenmek ve iş yapmaktır. Eli kolu bağlı durduk yerde sağa sola laf yetiştirmek, bayrak yakmak, bir ülkenin malını protesto etmek ile olmaz.  Etrafınıza bakın bu konuları en çok konuşanların bindiği araba, kullandığı sigara, içtiği içecekler, yediği yiyecekler ve üstündeki elbisenin markası ve üzerindeki yabancı yazılar yazılı tişört veya gömleklere dikkat edin. 

Fransa parlemeto'sunun küçük bir azınlık ile aldığı, kime ve neye yaradığını henüz anlamadığım sözde Ermeni soykırımını ret eden kişilere cezalandırma kararı ile birlikte ülkemizde birden haklı bir tepki oluştu. Ancak tepki gösterenlerin çoğunun aklına birden Fransa’nın Cezayir’de yaptıkları gelmektedir. Fransızlar Cezayir’de bağımsızlık isteyenleri kıyarken, zavallı Kuzey Afrikalı yoksulları çöle sürerken ülkemiz kimden yana tavır aldı acaba. Birleşmiş Milletlerde kimin yanında yer aldılar. Dün Cezayir’i tanımayan ülkemizin bugün salt intikam duygusu ile Cezayir’in ismini anmalarını anlamıyorum. Bugün de Lübnan’da İsrail-Amerikan ikilisinin akıttığı kanan karşı çıkmadan İsrail’e saldırı olmasın diye Lübnan’ın Güneyine asker gönderme anlayışı da aynı şekilde yarın sorgulanacaktır.

Cezayir’e yapılanları bu ülkenin bağımsızlığını tanımayan anlayışın şimdi taraf olması anlaşılmıyor.

Sorunun Ermeni meselesi olmasından çok emperyalist güçlerin uzun vadeli emelleri  söz konusudur. Sanmıyorum ki bugün Türkiye’de yaşayan bir avuç Ermeni'nin ciddi toprak talebi olsun. Ola ki istediler, herhalde kimse de buyurun size toprak diyecek hali yok. Sorun tarihçiler tarafından derinden incelenmeli. Geçmiş bütün yönleri ile masaya yatırılmalı ancak sen çok öldürdün ben az öldürdüm sürecinin de bu aşamadan sonra hiçbir önemi yoktur. Senin atan soykırımcı benimki mazlum, sen benim toprağımı elimden aldın anlayışını yeniden yaşatmak üzerine inşa edilmemeli. Bağımsızlığını kazanmak zorunda olan Anadolu coğrafyasında emperyalistler ile işbirliği yapan işgali haklı kılan hiçbir tavra kimsenin taraf olması beklenilemez. Geçmişte karşılıklı yapılan saldırılar ve kışkırtmalar sonucu çok sayıda insanın öldüğü gerçek. Tahcir gerçek. Ancak geriye bakarak hesap sorma dönemi geçti. Gün bu coğrafyada yan yana yaşayan iki ulusun emperyalistlerin oyununa gelmeden birlikte yaşama zamanı. Bu bölgede emeli olan, Kafkas petrolünü yutmak isteyen güçler bu coğrafyada daha çok Ulusları ve milletleri birbirine kırdırtarak emellerini gerçekleştirmek isteyeceklerdir. Bugün buna karşı çıkmaları gerekiyor. Dün Londra’da dünya haritasını önüne koyup cetvelle sınır çizenler bugün ulusları birbirine karşı kışkırtıyorlar. Bunun bilincinde olan insanlar olarak oyuna gelmeden yaşamı kalitelileştirmek için çalışmamız gerekir. 

Fransa Ne Yapmak İstiyor

İsmail Cem’in belirttiği gibi “Türkiye'ye karşı tarihsel komplekslerinden, dinsel bağnazlıkla ırkçı titreşimlerden kurtulamayan bazı AB çevreleri, meydanı boş buldu ve adeta 500 yılın rövanşını almaya özeniyor” yoksa Türkiye’yi halen insan haklarına saygısız mı?. Fransa’nın geçmiş tarihine bakılırsa özgürlükler ülkesi, demokrasinin öncüsü, laikliğin temsilcisi. Bu niteliği 1789 Fransız Devrimi ile başlayan ve “aydınlanma” denilen, Fransa ile birlikte İngiltere, İtalya ve Almanya’da da destek gören özgür düşünme anlayışı ki bilgi ve bilim anlayışına önem veren akla dayalı düşüncenin önünü açmıştır. Döneminin ileri ve modern anlayışı bireyin eşitlik, özgürlük ve adalet isteme hakları yanında, bilim yapma serbestliği din ve toprak anlayışına dayalı feodal yapıdan demokrasiye doğru bir açılım sağlamıştır. Bu süreç F.Bacon, Descartes, Huynes, Kepler, Newton, Pascal, Kant, Lessing, Wolff ve diğer düşünür ve bilim alarmlarının belirtildiği gibi Fransız Devrimi sonrası özgür düşüncenin ve akla dayalı bilim anlayışı yaygınlaşmıştır.

Ancak bu denli aydınlanmacı bir geçmişi olan özgürlükler ülkesinin “Ermeni soykırımı yok derseniz cezalandırılırsınız demesi, aydınlanmacı filozoflara hakaret olur. Fransa’nın geçmişine de yakışmaz. Hepimiz fikir özgürlüğünü birileri için değil hepimiz için savunuyoruz. .

Tam da bu gelişmeler olurken Orhan Pamuk Nobel ödülünü aldı. Bir çok kişi bu sürece de temkinli yaklaştı. Nobel Orhan Pamuk’un şahsında Türkiye’ye verilmiş bir ödüldür. Orhan Pamuk bu ülkenin romanını okuyarak romancı oldu. Ülkemizde yüz yıllık geçmişi olan roman hareketi berberinde bu topraklarda çok sayıda yazar yetiştirmiştir. Orhan Kemal, Kemal Tahir, Yaşar Kemal, Aziz Nesin, Adalet Ağaoğlu ve yeni kuşak romancılar bir birikimin ürünüdürler. Nobel komitesi siyasi etkinin altında kalabilir, dünya konjüktürüne göre hareket edebilir. Ancak Türkiye’ye gelen Nobel’i ret etmeyelim. Orhan Pamuk’un söyledikleri ile aynı görüşte değilim ancak Fransız Voltaire’in “söylediklerinizi onaylamıyorum, ancak onları ifade edebilme hakkınızı ölümüm pahasına savunurum” ifadesi ile Orhan Pamuk bu ülkenin ekmeğini yiyerek, romanını okuyarak büyümüş ve Nobel almıştır. Pamuk bu ülkenin bir parçasıdır. Tam da Fransa’ya kızdığımız bir dönemde Fransızların da bize benzer bir süreci yaşadıklarını biliyoruz.  Fransa’nın Cezayir’i işgaline karşı çıkan ve Fransa’nın Cezayir’de kıyım yaptığını belirten Sartre dönemin generali De Gaulle ile anlaşamaz. De Gaulle sürekli eleştiren Jean-Paul Sartre Nobel alınca De Gaulle kendisine sahip çıkmıştır. Sartre'in yargılanmasına da çıkan De Gaulle, Sartre Fransa demektir diyerek sahip çıkmıştır.

Biz de Orhan Pamuk’un benimseyelim, nice başarılara diyelim. Ancak bir yazar olarak beli olmayan bir rakamı konuşmasın. Söyledikleri gerçeği yansıtsın. Söyledikleri düşmanlığı ve ayrılığı değil, dostluğu geliştirsin. Yazar muhaliftir, farklı bakar, geçmişi eleştirir. Ancak küçük oyunlara düşmemeli. 1968 öğrenci olayları esnasında da İçişleri Bakanı Jean-Paul Sartre’in tutuklamasını ister  De Gaulle, Sartre Voltaire’dir diyerek tutuklanamaz. Bugün Fransa’nın düşünce özgürlüğünü cezalandırmaya çalışması kemikleri sızlatacak niteliktedir. Maalesef bilim ve iletişim çağında insanlığın bu kadar iç içe yaşadığı günümüzde emperyalist emelleri için girilen güç ilişkisinin ayak yeri için geçmişte her topluluğun, milletin veya ulusun yaşanmış olduğu tarihi olayların ilgisiz senato ve meclislerin gündemine ırkçı bir yaklaşımla taşıyarak süreci siyasallaştırmak ve halkaları birbirine düşman etmesi akıl ile çelişmektedir.  İnsanlığın mutluluğu ve dünyanın sürdürülebilirliği için, her türlü ayrımcılığa ve ırkçılığa karşı daha duyarlı olmamız gerekir. Özgürlük güzel sözler ile değil, yaşanarak ve yaşatarak savunulabilir.

Bütün bunlar ciddi bir tarih bilincinin verilmesi ile sağlanabilir. Resmi tarih ile olmaz. Gerçekten ekonomik ve sosyal eksenli tarih bilinci ile geçmişte bu coğrafyada yaşamış ve bence yaşaması da gerekli olan bu zenginliğin önemini işlemek. Buralardan kimlerin gelip geçtiğini, yok olan kültürlerin neden ve niçin yok olduğunu, yerine gelen yenilerin nasıl oluştuğunu bilmemiz daha anlamlı olacaktır. 

Bunun da yolu eğitim ve bilim ile sağlanacaktır. Güçlü olmanın biricik yolu buradan geçiyor. 

Hitler’in orduları Yugoslavya'yı işgal ettiğinde, birliğini bir köyün yakınına konuşlandıran komutan muhtardan yiyecek içecek ve başka ihtiyaçlarının karşılanmasını ister. Muhtar hepsini sağlar, yemekler yenildikten bir süre sonra tuvalet ihtiyacı için komutan tuvaletin yerini sorar. Muhtar tuvaletin doğanın herhangi bir yeri olduğunu ve uygun bir kamuflaj alanının kullanılabileceğini söyler. Komutan kızgın bir eda ile “ne organize olmamış bir toplumsunuz” der. Muhtar da biz organize olsaydık şimdi sen bizim tarlamıza değil biz sizin tarlanıza ediyor olacaktık” der.

Sorun organize olup bir an önce güçlü bir gelecek yaratmaktır. Sağa sola küfrederek, kızarak sorun çözemeyiz. Temel politika üretmek, bunun gereğini yaparak muasır medeniyetler seviyesine çıkmamız gerekir.